6 Şubat depremlerinde en ağır yıkımı yaşayan Hatay’da, ekonomik toparlanma hâlâ sağlanamazken mücbir sebep uygulamasının sona erdirilmesi tepkilere neden oldu. Hatay Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası (HATAYSMMMO) Başkanı Jale Marufoğlu, deprem sonrası Van’da yaklaşık altı yıl süren mücbir sebep uygulamasını hatırlatarak, Hatay’da üç yıl bile dolmadan sürecin bitirilmesini “gerçeklikten kopuk” olarak değerlendirdi.
Depremin üçüncü yılında kentin hâlâ normalleşmediğini vurgulayan Marufoğlu, “Antakya, Defne, Samandağ, Kırıkhan ve Hassa yerle bir oldu. Biz sadece ekonomimizi değil; evlerimizi, kültürümüzü, komşularımızı kaybettik. Üç yıl geçti ama Hatay’da hayat hâlâ prefabriklerde sürüyor” dedi.
“Ticaret Canlanmadan Hayat Dönmez”
Deprem sonrası ticaretin yeniden başlayabilmesi için prefabrik çarşılar ve ofisler kurulduğunu belirten Marufoğlu, mali müşavirlerin de bu alanlarda faaliyet yürütmeye çalıştığını söyledi. “Dört mali müşavir tek prefabrik ofiste çalışmak zorunda kaldı. Elektrik ve internet kesintileriyle, şantiye ortamında beyanname yetiştirmeye çalışıyoruz” diye konuştu.
“Mücbir Sebep Lütuf Değil, Zorunluluktur”
Devletin mücbir sebep ilan etmek zorunda kaldığını ifade eden Marufoğlu, “Bu şehir zaten başlı başına mücbir bir haldeydi. Elektrik yoktu, su yoktu, ikamet yoktu. Biz her üç ayda bir bu sürenin uzatılması için mücadele verdik” dedi.
Mücbir sebebin büyük mükellefler için 2024 Kasım’ında, küçük esnaf için ise bu yıl sona erdirildiğini hatırlatan Marufoğlu, “Oysa Van’da altı yıla yakın mücbir sebep uygulanmıştı. Asrın felaketinin yaşandığı Hatay’da bu süre üç yıla bile ulaşmadı” ifadelerini kullandı.
“Vergiler Ertelendi, Yük Birikti”
Deprem bölgesinde vergi muafiyeti yerine yalnızca erteleme yapıldığını vurgulayan Marufoğlu, bunun esnafı daha büyük bir borç yüküyle karşı karşıya bıraktığını söyledi.
“2023 yılı bizim için yok hükmündedir. Ama bugün o yılın vergileri taksitlendirilerek bizden isteniyor. Şubat ayında, enkaz altındayken bile alınan damga vergileri tahsil edilecek” dedi.
“Konteynerde Çalışan Esnaftan Teminat İsteniyor”
Taksitlendirme sürecinde esnaftan teminat talep edilmesine de tepki gösteren Marufoğlu, “Evi teslim edilmemiş, konteynerde faaliyet gösteren insanlardan teminat isteniyor. Bu şartlarda esnaf bu yükün altından kalkamaz” diye konuştu.
“Teşvik Yok, Ayrıcalık Yok”
KDV indirimi, SGK teşviki ve genç girişimci destekleri taleplerinin karşılıksız kaldığını dile getiren Marufoğlu, “Türkiye’nin her yerinde uygulanan düzenlemeler burada da aynen uygulanıyor. Oysa bu bölge hâlâ olağanüstü koşullarda yaşıyor” dedi.
“Bu Şehir Hâlâ Ayağa Kalkmadı”
Hatay’ın bugün hâlâ bir şantiye olduğunu vurgulayan Marufoğlu, altyapı sorunlarının devam ettiğini belirterek şunları söyledi:
“Elektrik kesiliyor, internet kesiliyor ama bizden her şey normalmiş gibi beyan isteniyor. Biz sabrediyorsak devlet de sabretmeli. Bu bölgeye masa başından değil, buranın gerçekliğine uygun yasalar çıkarılmalı.”
Depremde 30 meslektaşlarını kaybettiklerini hatırlatan Marufoğlu, “Üç yıl geçti ama bizim için bir asır gibi. Buna rağmen bu şehri terk etmeyeceğiz. Ancak Hatay’ın ayağa kalkması için daha fazla zamana, daha fazla desteğe ihtiyacımız var” diyerek çağrısını yineledi.